Μια ενδιαφέρουσα εικόνα για το πώς αντιλαμβάνονται οι νέοι ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας παρουσίασε η Ένωση Γυναικών άνω των 40 – The A40s, μέσα από πανελλήνια έρευνα που διεξήγαγε από τον Οκτώβριο του 2024 έως τον Μάιο του 2025. Τα αποτελέσματα αποκαλύφθηκαν στο 1ο συνέδριο για τον ηλικιακό ρατσισμό “Life Beyond Age: Building Inclusive Futures”, το οποίο πραγματοποιήθηκε στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων στις 23 και 24 Μαΐου.
Η έρευνα βασίστηκε σε δείγμα 1639 νέων, ηλικίας 16 έως 35 ετών, με τη συντριπτική πλειοψηφία (70%) να είναι γυναίκες. Η συμμετοχή ήταν υψηλότερη στις ηλικίες 18–24 και 30–35, και τα ευρήματα, παρότι δείχνουν γενικά θετική στάση απέναντι στους μεγαλύτερους, φέρνουν στο φως και μια σειρά από στερεότυπα που συνεχίζουν να διαμορφώνουν την εικόνα της γήρανσης.
Οι μεγαλύτεροι: σεβαστοί αλλά και «γκρινιάρηδες»
Το 84% των νέων δηλώνει πως έχει καλή ή πολύ καλή γνώμη για τους ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας, με τους 30–35 ετών να είναι πιο θετικοί (71% πολύ καλή γνώμη), και ακολουθούν οι νέοι 18–24. Ένας στους τρεις θεωρεί πως οι μεγαλύτεροι διατηρούν την παραγωγική τους αξία, κάτι που δείχνει μια διαφοροποίηση από παλαιότερες αντιλήψεις.
Ωστόσο, μαζί με τη θετική στάση, συνυπάρχουν και στερεότυπα. Οι νέοι περιγράφουν τους μεγαλύτερους ως «έμπειρους», αλλά και «συντηρητικούς», «γκρινιάρηδες» και «σκληρά εργαζόμενους». Η εικόνα τους συνδέεται περισσότερο με τη θέαση τηλεόρασης και τη… συνταξιοδότηση, παρά με ενεργό συμμετοχή στην κοινωνία.
Εμφάνιση και ηλικία: ένα δύσκολο κεφάλαιο
Η πλειοψηφία (82%) συμφωνεί ότι οι άνθρωποι πρέπει να ντύνονται και να φροντίζουν τον εαυτό τους ανεξαρτήτως ηλικίας. Όμως, τα κοινωνικά πρότυπα παραμένουν ισχυρά, ειδικά για τις γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας. Πολλοί συμφωνούν ότι «πρέπει να βάφουν τα μαλλιά τους», να αποφεύγουν τα έντονα χρώματα στο μακιγιάζ και να επιλέγουν πρακτικά χτενίσματα.
Παράλληλα, 1 στους 3 δεν έχει αντίρρηση απέναντι σε ήπιες μορφές αισθητικών παρεμβάσεων, ενώ 7 στους 10 δηλώνουν θετικοί ακόμα και απέναντι σε χειρουργικές επεμβάσεις.
Φόβος για τη δική τους γήρανση
Ένα ακόμα στοιχείο που ξεχωρίζει είναι το άγχος για το μέλλον. Σχεδόν 2 στους 3 νέους δηλώνουν πως νιώθουν φόβο ή άγχος για το ότι μεγαλώνουν και οι ίδιοι. Το γεγονός αυτό υπογραμμίζει την ανάγκη για αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο η κοινωνία προσεγγίζει τη γήρανση — όχι ως απώλεια, αλλά ως μια νέα, ενεργή φάση ζωής.
Η Ένωση Γυναικών Άνω των 40 επισημαίνει ότι η καταπολέμηση του ηλικιακού ρατσισμού δεν αφορά μόνο τους μεγαλύτερους, αλλά και το πώς προετοιμάζεται η νεότερη γενιά να αγκαλιάσει το μέλλον της
