Τρία ελληνικά προϊόντα, το γιαούρτι, το ακτινίδιο και η φράουλα, εξελίσσονται σε σημαντικούς πρωταγωνιστές της ελληνικής εξαγωγικής δραστηριότητας, καταγράφοντας αξιοσημείωτη άνοδο στις ευρωπαϊκές αγορές.
Παρά τη γενικότερη επιβράδυνση του ρυθμού αύξησης των ελληνικών εξαγωγών, τα τρόφιμα εξακολουθούν να αποτελούν έναν από τους βασικούς πυλώνες της εξωστρέφειας της ελληνικής οικονομίας. Σύμφωνα με ανάλυση της Διεύθυνσης Οικονομικής Ανάλυσης της Εθνικής Τράπεζας, το γιαούρτι, το ακτινίδιο και η φράουλα αντιπροσωπεύουν περίπου τα τρία τέταρτα της αύξησης των ελληνικών εξαγωγών τροφίμων.
Το ελληνικό γιαούρτι κατακτά μεγαλύτερο μερίδιο
Το ελληνικό γιαούρτι αποτελεί ίσως το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα προϊόντος που κατάφερε να συνδυάσει την αύξηση των εξαγωγών με τη διατήρηση μιας ισχυρής premium εικόνας.
Μέσα σε έξι χρόνια, οι εξαγόμενες ποσότητες έχουν υπερτριπλασιαστεί, ενώ το ελληνικό μερίδιο στις ευρωπαϊκές εξαγωγές γιαουρτιού αυξήθηκε από 7% σε 20%.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι η άνοδος των όγκων δεν συνοδεύτηκε από υποχώρηση της τιμής. Αντίθετα, το ελληνικό γιαούρτι εξακολουθεί να διατίθεται σε τιμή περίπου 30% υψηλότερη από εκείνη των Ευρωπαίων ανταγωνιστών.
Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι το ελληνικό προϊόν έχει καταφέρει να διαφοροποιηθεί στις διεθνείς αγορές, αξιοποιώντας τη φήμη, την ποιότητα και την αναγνωρισιμότητα που έχει αποκτήσει.
Το ακτινίδιο ανοίγει νέους εμπορικούς δρόμους
Το ελληνικό ακτινίδιο ακολουθεί διαφορετική πορεία. Η ανάπτυξή του βασίζεται περισσότερο στη γεωγραφική επέκταση και στη μείωση της εξάρτησης από παραδοσιακά κανάλια διακίνησης.
Το ελληνικό μερίδιο στις ευρωπαϊκές εξαγωγές ακτινιδίου έχει αυξηθεί από 24% το 2019 σε 30%. Παράλληλα, η Ελλάδα ενισχύει την άμεση παρουσία της σε νέες αγορές, περιορίζοντας τον ρόλο της Ιταλίας ως βασικού ενδιάμεσου εμπορικού κόμβου.
Η αύξηση των ποσοτήτων αποτελεί σημαντική επιτυχία, όμως πλέον το μεγάλο ζητούμενο είναι διαφορετικό: η ενίσχυση της αξίας του προϊόντος.
Το ελληνικό ακτινίδιο εξακολουθεί να εμφανίζει χαμηλότερη σχετική τιμή σε σύγκριση με ανταγωνιστικά προϊόντα. Αυτό σημαίνει ότι η επόμενη φάση ανάπτυξης δεν θα κριθεί μόνο από το πόσα περισσότερα κιβώτια θα εξαχθούν, αλλά και από το πόσο μεγαλύτερη αξία θα αποφέρει κάθε εξαγόμενη ποσότητα.
Η ελληνική φράουλα κερδίζει Ανατολή και Δύση
Ιδιαίτερα δυναμική είναι και η πορεία της ελληνικής φράουλας, η οποία καταφέρνει να διευρύνει την παρουσία της τόσο στην Ανατολική όσο και στη Δυτική Ευρώπη.
Στις αγορές της Ανατολικής Ευρώπης, το ελληνικό μερίδιο αυξήθηκε από 30% σε 60%, ενώ στη Δυτική Ευρώπη ενισχύθηκε από 2% σε 10%.
Παράλληλα, η ελληνική φράουλα παρουσιάζει σταδιακή βελτίωση στην τιμολογιακή της θέση. Η γερμανική αγορά αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα, καθώς το ελληνικό προϊόν έχει κατακτήσει σημαντική θέση μεταξύ των ευρωπαϊκών ανταγωνιστών.
Το επόμενο στοίχημα είναι η επέκταση αυτής της επιτυχίας σε περισσότερες χώρες της Δυτικής Ευρώπης και η περαιτέρω ενίσχυση της τιμής, ιδιαίτερα στις αγορές όπου το ελληνικό προϊόν έχει ήδη αποκτήσει ισχυρή παρουσία.
Τα τρόφιμα στηρίζουν την ελληνική εξωστρέφεια
Η πορεία των τριών προϊόντων αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία αν εξεταστεί μέσα στο ευρύτερο περιβάλλον των ελληνικών εξαγωγών.
Κατά το πρώτο πεντάμηνο του 2026, η αύξηση των ελληνικών εξαγωγών σε αποπληθωρισμένους όρους περιορίστηκε στο 0,2%, σημαντικά χαμηλότερα από τον μέσο ετήσιο ρυθμό της προηγούμενης τριετίας.
Ωστόσο, η Ευρώπη και ο κλάδος των τροφίμων λειτούργησαν ως σημαντικοί παράγοντες στήριξης. Η ευρωπαϊκή αγορά συνέβαλε κατά 0,9 ποσοστιαίες μονάδες στην εξαγωγική επίδοση, ενώ τα τρόφιμα κατά 1,8 μονάδες.
Την ίδια στιγμή, η Ελλάδα κατάφερε να αυξήσει ή να διατηρήσει το μερίδιό της σε 7 από τις 9 γεωγραφικές περιοχές και σε 9 από τους 11 βασικούς κλάδους.
Από την ποσότητα στην προστιθέμενη αξία
Η εικόνα που διαμορφώνεται δείχνει ότι η ελληνική αγροδιατροφική παραγωγή διαθέτει σημαντικές δυνατότητες διεθνούς ανάπτυξης. Ωστόσο, η αύξηση των εξαγωγών από μόνη της δεν αρκεί.
Το παράδειγμα του γιαουρτιού δείχνει ότι η Ελλάδα μπορεί να αυξάνει τις ποσότητες διατηρώντας ταυτόχρονα υψηλή τιμή. Το ακτινίδιο δείχνει τη σημασία της διείσδυσης σε νέες αγορές, ενώ η φράουλα αποδεικνύει ότι η γεωγραφική επέκταση μπορεί να συνδυαστεί με σταδιακή βελτίωση της εμπορικής αξίας.
Το μεγάλο στοίχημα για τα ελληνικά τρόφιμα είναι πλέον να περάσουν από τη λογική του «περισσότερου» στη λογική του «πολυτιμότερου». Περισσότερες εξαγωγές, περισσότερες αγορές, αλλά κυρίως υψηλότερη αξία ανά προϊόν.
Το ελληνικό γιαούρτι, το ακτινίδιο και η φράουλα δείχνουν ήδη τον δρόμο. Με διαφορετικές στρατηγικές, αλλά κοινό προσανατολισμό, αποτελούν παραδείγματα μιας ελληνικής παραγωγής που επιχειρεί να αποκτήσει ακόμη ισχυρότερη θέση στις διεθνείς αγορές.
